|
Güncel bu istatistiklerle beraber, yılın ilk beşinde Türkiye'ye gelen toplam UDY miktarı, 4 milyar 727 milyon dolar olarak kaydedildi. Yılın ilk beş yılında 2024'ün aynı gidişat karşılaştırması yüzde 16'lık bir artış görülürken 2002'den itibaren Türkiye'ye gelen UDY girişlerinin toplam değeri 280 milyara yaklaştı.
Mayıs ayında gerçekleşen toplam UDY girişi 1 milyar 377 milyon dolar olarak hesaplanırken bu yatırımların 425 milyon doları yatırım sermayesi şeklindeydi. Mayıs ayındaki toplam UDY'nin 792 milyon doları borçlanma araçları, 171 milyon doları yabancı uyruklulara gayrimenkul satışı yoluyla gerçekleşti. Aynı ay içerisinde yatırım beyanlarının 11 milyon dolar değerindeki aşağı yönler, Mayıs ayındaki toplam UDY girişi 1 milyar 377 milyon dolar oldu.
En fazla toptan yatırım ve perakende sektörü gerçekleşti
2025 yılı Mayıs ayı içerisinde gerçekleşen 425 milyon dolar değerindeki yatırım sermayesi girişlerinde, 127 milyonluk yatırım girişi ile toptan ve perakende ticaret yüzde 30'luk bir ödeme aldı. Kauçuk ve plastik ürünleri imalatının yüzde 12'lik payıyla geçmiş kümülatif performansının üzerinde bir performans sergileyerek aynı içinde gerçekleşen yatırım sermayesi girişlerinde öne çıkan diğer sektör oldu.
Mayıs ayındaki en fazla uluslararası yatırım Amerika'dan geldi
2002-2024 döneminde toplamında yüzde 58'lik pay sahibi olan Avrupa Birliği (AB-27) ülkeleri 2025'in beşinci yerinde yüzde 39'luk bir pay aldı. Aynı ay içerisinde Amerika Birleşik Devletleri (ABD) yüzde 36 ile en büyük paya sahip olurken, yüzde 19 ile Hollanda, yüzde 10 ile Danimarka, yüzde 7 ile Azerbaycan ve yüzde 5 ile Birleşik Krallık (BK) takip etti.
Yılın ilk beş tutarının toplamı değerlendirilirken Türkiye'ye en çok yatırım yapan üç ülke; Yüzde 23 ile Kazakistan, yüzde 15 ile Hollanda ve yüzde 13 ile ABD ile sıralamada yer aldı.
UNCTAD'ın 2025 Dünya Yatırım Raporu'na göre küresel UDY akışlarında yüzde 11'lik düşüş
Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı'nın (UNCTAD) 19 Haziran 2025 tarihinde paylaşılan 2025 Dünya Yatırım Raporu'ndan küresel değerlendirmelere de yer veren UDY Bültenine göre 2024 yılında küresel UDY'lerin yüzde 11'lik bir düşüşle, 1,5 hızla gerilediği paylaşıldı.
Dijital güçlü endüstrilerin büyümesi, sürdürülebilirlik ve altyapı yatırımlarında durgunluk
Rapora göre altyapı finansmanındaki gerileme yıl içindeki düşüşte ana örnekler oldu, sıfırdan yatırımlar ve birleşme & satın alma işlemleri ise sınırlı bir direnç gösterdi. Spesifik olarak Uluslararası Proje Finansmanı'nda işlem tutarı yüzde 26, işlem kapasitesi yüzde 27 azaldı. Greenfield (sıfırdan yatırım) projelerinin sayısı yüzde 3 arttı, ancak bu projelerin toplam değeri yüzde 5 azaldı. Birleşme ve satın alma işlem değeri yüzde 14 arttı, ancak işlem sayısı düşük kaldı.
2024'te dijital sektörlerdeki UDY artışı dikkat çekti; yapay zekâ, veri merkezleri ve yarı iletkenlerde sıfırdan yatırımlar üçe yayıldı ancak yatırımlar sınırlı sayıda ülkede yoğunlaştı.
Buna karşılık, Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları ile uyumlu yatırımlar yüzde 25-30 oranında arttı; Özellikle alternatif enerji ve altyapı düşüşleri gözlemlendi. Tedarik zinciri kaymalarıyla birlikte imalat yatırımları ise genel olarak istikrarını korudu.
ABD, yatırım girişi ve büyüklükte proje lideri iken Çin'in UDY girişi yüzde 29
2024 yılında ABD'de, küresel UDY girişlerinde ilk sırada 279 milyar dolar yer aldı; Onu Singapur (143 milyar dolar) ve Hong Kong (126 milyar dolar) izledi. Çin'in UDY girişi yüzde 29 düşerek 116 milyar yönünde geriledi. ABD, Singapur ve Hong Kong'da pozitif artışlar yaşarken; İsviçre, BK, İrlanda ve Lüksemburg, küresel düzeyde vergi oranlarının etkisi ve yatırımların geri çekilmesi nedeniyle net olumsuz girişler kaydetti.
2025 görünümünün de değerlendirildiği raporda; jeopolitik gerilimler, gümrük tarifesi riskleri ve zayıflayan makro göstergeler nedeniyle yılın başındaki görece oranları tablosunun bozulduğu ifade edildi. Faiz indirimleri ve çok uluslu üye karlarının yeniden yatırıma dönüşmesinin, yatırımları yukarı doğru destekleyebilecek unsurlar arasında değerlendirildi.
|
