Güneydoğu Anadolu Bölgesinde yer alan 6 ilde yaklaşık 2.2 milyon aboneye elektrik dağıtım hizmeti veren Dicle Elektrik, 2013’ten bu yana kayıt dışı tüketimi yüzde 76’dan yüzde 42 seviyelerine düşürerek milli ekonomiye ciddi bir katkı sağladı. Kayıt dışı tüketimle mücadelesini sahada her türlü zorluğa rağmen sürdüren dağıtım şirketi, kaçak elektrik tüketicileriyle hukuki alanda da mücadele ediyor.  Şirketin hukuki süreçleriyle ilgili açıklamalarda bulunan Dicle Elektrik Genel Müdürü Yaşar Arvas, “Kamu hizmeti veren bir şirket olarak kaçak elektrik kullanan ve bunu yaparken elektrik şebekesine zarar verenler hakkında bundan böyle ‘kamu malına zarar verme’ suçlamasıyla savcılıklara başvuracağız.” dedi. İlk başvuru, Şırnak’ın Cizre ilçesinde 26 abone için yapıldı.

“Elektrik dağıtım şebekeleri kamu malıdır”

Genel Müdür Yaşar Arvas, özelleştirme ile elektrik dağıtımıyla ilgili kamu hizmetlerinin belli bir süre için devralındığını belirtti. Arvas, “Şirketin tüm yatırımlarını içeren elektrik dağıtım şebekeleri kamu malıdır. Buna trafo, pano, yeraltı ve yerüstü dağıtım kabloları gibi tüm araç ve gereçler dahildir. Bölgemizde 2013 yılında yüzde 76 kaçak oranıyla devir işlemi yapıldı. O günden bu yana kaçak oranını yüzde 42 seviyelerine düşürdük.” dedi. Kaçak elektrik kullananların aynı zamanda kamuya ait olan şebekeye zarar verdiğini vurgulayan Arvas, “Bu şahıslar kaçak elektrik kullanarak enerjinin sürekliliğini de sekteye uğratmaktadırlar.” ifadelerini kullandı.

Cizre’de ilk suç duyurusu

Kaçak elektrik kullananlar hakkında daha önce “karşılıksız yararlanma” suçlamasıyla savcılıklara başvurduklarını ancak bundan sonra yeni bir yöntemle mücadele edeceklerini belirten Arvas, “Şırnak’ın Cizre ilçesinde yoğun biçimde yer altından harici hat çekerek sistemimize müdahale edilmektedir. Son kontrollerde 26 abone daha bu şekilde kaçak elektrik kullanırken tespit edildi. Bu aboneler yeraltı kablolarına zarar vermekte, kesintisiz enerji arzını sekteye uğratmaktadır. Bu müdahalelerin önüne geçmek adına artık ‘kamu malına zarar verme’ gerekçe gösterilerek suç duyurusunda bulunulacak.” diye ekledi.

 8 yıla kadar hapis cezası

Konuyla ilgili açıklamalarını sürdüren Genel Müdür Arvas, başvurunun kabul edilmesi durumunda 26 abonenin, enerji alanında hizmetin aksamasına yol açması nedeniyle Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 152’nci maddesi uyarınca 8 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılabileceklerini bildirdi. Arvas’ın devam eden açıklamalarında, “TCK’nın ‘mala zarar verme’ suçunu içeren 151’nci maddesi, sanık için 4 aydan 3 yıla kadar hapis cezası öngörürken, TCK’nın 152-1 maddesi ise mala zarar vermenin nitelikli halleri arasında sayılıyor. Bu maddeye göre kamu kurumlarına ait yerlerde işlenen suçlarda ceza 1 yıldan 4 yıla kadar artırılabiliyor. Ancak haberleşme, enerji veya ulaşım alanında kamu hizmetinin aksaması halinde bu ceza yarısından 2 katına kadar artırılabiliyor.” ifadelerine yer verildi.

Kaçak elektrik kullanımı güvenliği tehdit ediyor

Arvas, Dicle Elektrik’in 6 ili kapsayan dağıtım bölgesinde yeraltı kablolarından kaçak hat çekme olayının en fazla Cizre ilçesinde görüldüğünü belirterek, “Bu tür olaylar Cizre ilçemizde oldukça fazla. Bunu yapanlar yeraltı kablosuna ulaşmak için hem kaldırım veya yolu kazarak zarar veriyor hem de döşenen kablolarımıza zarar veriyor. Bu durum, ekonomik zararın ötesinde ciddi bir güvenlik sorunu da oluşturuyor.” dedi. Arvas, kaçak elektrik kullananlarla ilgili ciddi cezaların gündeme geldiğini belirterek, “Abonelerimizden artık hem kendilerinin hem de komşularının kesintisiz ve güvenli elektrik kullanabilmesi için kaçak elektrik kullanmamalarını bekliyoruz.” diye konuştu.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu tarafından 19 Nisan 2024’te Ankara’dan ilk seferine uğurlanan Turistik Diyarbakır Ekspresi, dünyanın en prestijli dergilerinden Time tarafından her yıl düzenli olarak hazırlanan "Dünyanın En Harika Yerleri" özel sayısında, en güzel gezilecek 100 yer arasına girdi.

“Tren, Yolcuları Uçsuz Bucaksız Anadolu Bozkırlarından Mezopotamya'ya Taşıyor”

Time Dergisi’nde yayımlanan Dünyanın En Harika Yerleri Listesi’nde, Turistik Diyarbakır Ekspresi ile yolculara eşsiz bir deneyim sunulduğu vurgulanarak şu ifadelere yer verildi:

“Yeni bir gezi treni servisi, yolcuları uçsuz bucaksız Anadolu bozkırlarından ve Türkiye'nin doğudaki dağlarından medeniyetin beşiği olarak bilinen Mezopotamya'nın kuzey düzlüklerine taşıyor. Devlet Demiryolları tarafından Nisan ayında açılışı yapılan haftalık Diyarbakır Ekspresi, Türkiye'nin başkenti Ankara'dan, ülkenin güneydoğusundaki Diyarbakır'a kadar bin 50 kilometre boyunca raylarda ilerliyor.

4.yüzyılda inşa edilmiş etkileyici siyah bazalt duvarlarla çevrili olan Diyarbakır'ın tarihi binlerce yıl öncesine dayanıyor. 180 kişi kapasiteli trende yolcular, lavabo ve mini buzdolabıyla donatılmış konforlu yataklı kabinlerinin pencerelerinden ya da yemekli vagonda ızgara köfte ve diğer Türk lezzetlerini yerken, sürekli değişen manzarayı izleyebiliyor. Gezi durakları, iki yönde de yaklaşık 24 saatlik yolculukta farklı duraklarda birkaç saatlik molalarla yolcuların keşif yapılmasına olanak tanıyor.

Cuma günü öğleden sonra Ankara'dan doğuya doğru yola çıkan yolcular, cumartesi sabahı gün doğmadan üç saat önce Bronz Çağı’ndan günümüze ulaşan, M.Ö. 3 bin yılından kalma duvar resimlerinin de bulunduğu Arslantepe’nin evi Malatya’ya varıyor. Batıya dönüş esnasında yolcular, M.Ö. 8. yüzyıldan beri tepeden şehri izleyen Harput Kalesi’nin de bulunduğu Elazığ’da 4 saat, pazartesi sabahı ise karlarla kaplı uyuyan volkan Erciyes Dağı’nın gölgesindeki eski Selçuklu kalesi Kayseri’de 3 saat keşif imkânı buluyor. Tüm bunlar, daha az ziyaret edilen bu bölgenin sunduğu zengin olanakların sadece bir kısmı.”

Turistik Diyarbakır Ekspresi ile 729 Kişi Seyahat Etti

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, seyahat severler için bir alternatif olarak hayata geçirdikleri Turistik Diyarbakır Ekspresi’nin, bin 51 kilometrelik Ankara – Diyarbakır parkurunda 180 kişilik kapasitesi ve 6 yataklı, bir yemekli vagon ile 19 Nisan – 16 Haziran arasında yaptığı 8 seferde 729 yolcuya unutulmaz bir deneyim yaşattığını söyledi.

“Turizm Elçisi Trenlerimiz Geçtiği İllerin Ekonomisine Katkı Sağlıyor”

Bakan Uraloğlu, Turistik Diyarbakır Ekspresi ile seyahat eden yolcuların güzel anılar biriktirdiğini belirterek, “Eşsiz coğrafyalarda süzülen turizm elçisi trenlerimiz turizme alternatif sunarak geçtiği illerin ekonomisine de katkı sağlıyor. Ünü ülke sınırlarını aşan ve dünyanın en güzel rotalarından birisinde hizmet veren Turistik Diyarbakır Ekspresimiz de bunlardan biri. Bölge ekonomisini canlandırmaya katkı sağlayan Turistik Diyarbakır Ekspresiyle, güzergah boyunca buralardaki tarihi ve kültürel değerler ile doğa harikası manzaraları görme imkânı sunuldu. Aslında turistik trenler hem vatandaşlarımıza hem de yurtdışından ülkemize gelen konuklarımıza, demiryollarımızın yeni yüzü ve vizyonuyla, dahası Türkiye’nin yeni yüzü ve vizyonuyla örtüşen bir etkinlik sunuyor.” açıklamasında bulundu.

Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde faaliyet gösteren Dicle Elektrik, Mardin’de başlattığı jandarma destekli çalışmayla hiçbir kaydı olmadan kaçak olarak kurulan trafoları toplarken borcunu ödemeyen abonelerin de aldıkları hizmeti sonlandırıyor.  Ayrıca borcunu ödemeyen ve kaçak kullanımda ısrar eden abonelerin trafoları da icra müdürlüğü kararıyla muhafaza altına alınıyor.

Ekipler abonelerin hakkını korumak için sahada

Bölge genelinde 2 milyonu aşkın abonesinin hakkını korumak için kaçak tüketimle mücadele eden Dicle Elektrik saha ekipleri, diğer abonelerin hakkını korumak adına Mardin’in Derik ilçesine bağlı kırsal Atlı ve civarındaki mahallelerde borcu bulunan tarımsal sulama abonelerinin elektriğini kesti. Ekipler, gerçekleştirdikleri çalışma sonucunda tespit ettikleri kaçak trafoların tamamına el koydu. Engellemeler sebebiyle bölgeye daha önce müdahale edemeyen ekipler, jandarmanın aldığı güvenlik tedbirleriyle çalışmalarını sürdürüyor. 

Yıllık 90 milyon TL tutarında kaçak tüketim engellendi

Dicle Elektrik, Mardin’in Derik ilçesinde kaçak elektrik kullanımına son vermek için önemli bir adım attı. Yaşanan engelleme sürecinden sonra jandarma nezaretinde harekete geçen saha ekipleri, söz konusu mahallelere giriş yaptı. 118 personel, 2 vinç, 3 kamyon, 1 kepçe, 10 platform ve 30 binek araç ile yapılan kontroller sonucunda, borcu bulunan ve tüm uyarılara rağmen herhangi bir ödeme girişiminde bulunmayan tarımsal sulama abonelerinin elektrikleri kesildi. Yetkililer, Mardin’de sadece bir gün içerisinde gerçekleştirilen operasyon neticesinde yıllık, yaklaşık 90 milyon TL tutarında kaçak tüketimin önüne geçileceğini bildirdi. 

 “Adli ve idari makamlar ile güvenlik birimlerine teşekkür ederiz” 

Dicle Elektrik yetkilileri, abonesiz trafo ve kaçak elektrik kullanımına yönelik başlatılan çalışmanın diğer il ve ilçelerde de yapılacağını bildirdi. Şirket yetkilileri, borçlu abonelerin şirkete başvuruda bulunarak borçlarını ödemelerine ilişkin çağrısını yineledi. Operasyonların sonucunda bölgedeki kaçak tüketimin önemli ölçüde azaldığını belirten yetkilileri kaçak kullanımdan olumsuz etkilenen vatandaşların söz konusu çalışmalardan memnuniyet duyduğunu da bildirdi. Yapılan açıklamada, “Operasyonlar sırasında bazı çalışma arkadaşlarımız maalesef saldırılara da maruz kalıyor.”  ifadelerini kullanan yetkililer ayrıca, “Kayıp-kaçakla mücadele çalışmalarında destek sağlayan adli ve idari makamlar ile güvenlik birimlerine teşekkür ederiz.” dedi.

Dicle Elektrik, Diyarbakır ve Mardin illerinde 20 Haziran 2024 tarihinde çıkan yangına ilişkin açıklamalarda bulundu. Yangının elektrik hatlarından kaynaklanmadığını belirten Dicle Elektrik, yapılan detaylı incelemeler ve elde edilen deliller doğrultusunda, yangının anız yakımı nedeniyle çıktığı bilgisini paylaştı.

Dicle Elektrik Yönetim Kurulu Başkanı Memet Atalay konuya ilişkin yaptığı açıklamalarda yangın çıkış sebebini uydu ve farklı kamera kayıtları ile doğruladıklarını ifade ederek; “20 Haziran'da meydana gelen yangının ardından saha ekiplerimizle birlikte yaptığımız ilk çalışmalarda yangının elektrik hatlarından kaynaklanmadığını tespit etmiştik. Ardından yangın ile ilgili basına, kamuoyuna ve savcılığa intikal eden iddiaları da cevaplamaya devam ediyoruz. Yangının başladığı Köksalan Mahallesi mezarlık bölgesinde elektrik hattımızın bulunmadığını bir kez daha ifade etmek isterim. Yangının hemen ertesi günü saat 10:00 sularında Köksalan Mahallesinin genelinde, hem köy içi alçak gerilim şebekesi hem de orta gelirim şebekesinin bulunduğu alanlarda yaptığımız incelemelerde herhangi bir iletken kopukluğu, direk düşmesi veya alçak gerilim arızasına rastlamadık. Bu tespitlerimizi son olarak yaptığımız detaylı tespit ve incelemelerle, uydu görüntüleri ve farklı kamera kayıtları aracılığıyla da doğruladık.” dedi.

Yangın, özel mülkte anız yakımından sonra yayıldı

Yangının iki farklı özel mülkte gerçekleştirilen anız yakımından kaynaklandığını belirten Atalay; “Bazı medya organları ve sosyal medya kanallarında yangının elektrik kaynaklı olduğu iddia edilmiş olsa da, biz elektrik hatlarından kaynaklanmadığını kanıtlarıyla beraber tekrar ifade ediyoruz. 17 Haziran 2024 ve 20 Haziran 2024 tarihlerinde Sentinel 2 uydusundan aldığımız görüntülerde de görüleceği üzere, yangının anız yakımından kaynaklı olduğu görülmektedir. Nem ve ısı göstergeleri de anız yakımının, yangından saatler önce parsellerin çevrilerek planlı bir şekilde yapıldığını net olarak gösteriyor. Arazinin, anız yakımı olmadığını iddia eden ve valilik açıklamasını da yalanlayarak yangının elektrik tellerinin tutuşmasından kaynaklandığını belirten sözde görgü tanığının ailesine ait olduğu tespit edildi. Yangının meydana geldiği diğer arazinin de bir başka tanığın ailesine ait bir alan olduğu da tespit ettik.” şeklinde konuştu.

 Görsel deliller adli makamlara sunuldu

Bazı medya organlarınca yangına ilişkin servis edilen kamera görüntülerinin de 23 Haziran 2024 tarihine ve gündüz saatlerine ait olduğunu belirten Atalay, “15 vatandaşımızın vefatı ve onlarca insanımızın yaralanması ile sonuçlanan yangın, 20 Haziran 2024 tarihinde akşam saatlerinde başlamışken, medya ve sosyal medya mecralarında yayılan söz konusu kamera kaydı 23 Haziran 2024 tarihine ait olup gündüz saatlerini gösteriyor. 24 Haziran Pazartesi günü sabah saatlerinde, Mardin'in Derik ilçesinde bir meyve bahçesinde çıkan ve elektrik tellerinden kaynaklı olduğu öne sürülen bu yangın videosunda, kamera kaydında kamera görüntülerinde kayıt tarihinin ‘2024.06.23’ olduğu açıkça görülüyor.” dedi.

Atalay: “Konuyla ilgili tüm görüntü ve deliller, ilgili makamlarla paylaşılmıştır”

Konuya ilişkin açıklamalarına devam eden Memet Atalay; “Yangında hayatını kaybeden vatandaşlarımıza bir kez daha Allah'tan rahmet, yaralılarımıza acil şifalar diliyoruz. Konuyla ilgili tüm görüntü ve delilleri, kamu kurumları ve ilgili makamlarla paylaşmaya devam ediyoruz. Yangının elektrik kaynaklı olmadığı belge ve görüntülerle sabit. Ancak vatandaşlarımızdan, Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturmanın sonuçlarını sabır ve sükûnetle beklemelerini istirham ediyoruz.” dedi.

Yatırım çalışmalarına kırsal ve tarımsal bölgelerde engelleme

1 milyar dolardan fazla şebeke yatırımı yapılmasına rağmen, özellikle kırsal ve tarımsal sulama alanlarında Dicle Elektrik saha çalışanları fiziki ve sözlü şiddetin odağı olmaya devam ediyor. Zaman zaman fiziki saldırılara dönüşen, çalışanları darp edilen, araçları tahrip edilen şirket, buna rağmen yatırımlarından vazgeçmemekte kararlı. 10 yıllık teknoloji odaklı yatırımları ve etkin saha çalışmaları ile kayıp kaçak oranını yüzde 76’dan yüzde 43’e düşüren şirket, ülke ekonomisine de büyük bir katkı da sağlamış oldu. Kayıp kaçak oranında 10 yılda tüm engellemelere rağmen yıllık yaklaşık 9 milyar KwH enerjiyi kayıt altına alan bir dağıtım şirketi, bu sayede ülke ekonomisine özelleştirmenin ilk 10 yıllında 165 milyar TL katkı sağladı.